Ukraina

‌

Ukraina
Україна
bayraq	tuğra
Milliy şiar: yoq
Gimn: «Ще не вмерла України ні слава, ні воля»
Mustaqillik tarihı	1991 avgust 24 (ŞSCBden)
Resmiy til	Ukrain tili
Laf etilgen başqa tiller	Rus tili, Romen tili, Qırımtatar tili, Macar tili, Bulğar tili, Belarus tili, Ğağauz tili, Qırımçaq tili, Qaray tili
Paytaht	Kıyiv
Eñ balaban şeerler	Kıyiv, Harkiv, Dnipro, Donetsk, Ades, İlbav‌
Devlet qurumı	cumhuriyet‌
• Prezident	Volodımır Zelenskıy‌
• Baş nazir	Serhiy Koretski[d]
Meydanlıq   • Cemi	603 700 km² (43-ünci)
Eali   • Cemi   • Eali sıqlığı	28-inci ▼41 167 335 kişi (2022 yanvar 1) 68,19 kişi/km²
UİM (nominal)   • Cemi   • Can başına	▼161 mlrd. $ (2022)
UİM (SAQP)   • Cemi   • Can başına
İİİ	0,773
Para birlemi	grivna (UAH)
İnternet domeni	.ua
Telefon kodu	+380
Saat quşağı	UTC+2

Ukraina (ukraince Україна, Ukrayina) – şarqiy Avropada bir memleket.

Memleket 27 memuriy-territorial birlemge bölüne, olardan 24 vilayeti, 1 muhtar cumhuriyet (Qırım) ve 2 ayrı statusı olğan şeer (Kıyiv, Aqyar). Şimalde Belarus, ğarpta Polşa, Slovakiya ve Macaristan, cenüp-ğarpta Rumaniya ve Moldova, şarqta ve şimaliy-şarqta Rusiye ile sıñırlana. Cenüpte ve cenüp-şarqta Qara ve Azav deñizleri yuva; Qara deñizde Rumıniyanen, Qara ve Azav deñizlerinde ise Rusiyenen deñiz sıñırları bar.

Paytahtı ve eñ büyük şeeri — Kiyiv. Resmiy tili - ukrain tili.

1991 - 2014 seneleri Qırım Ukraina terkibinde muhtar bir cumhuriyet edi, 2014 senesi Rusiye tarafından alınğanına ve ondan berli de-fakto idare etilgenine baqmadan dünya devletleriniñ çoqusı Qırımnıñ Ukrainağa ait olğanını qabul ete.

Coğrafiya

Ukraina esasen bereketli çölden ibaret. Eñ müim özenler — Özü, Turla, Bug ve Siverskıy Donets.

İdariy bölünmesi

Lutsk

Rivne

Jıtomır

Kiyev

Hmelnıtskıy

Ternopil

İvano-Frankivsk

Ujgorod

Çernivtsi

Vinnıtsâ

Çerkası

Kirovograd

Mıkolayiv

Poltava

Çernigiv

Sumı

Harkiv

Dnipropetrovsk

Ades

Herson

Zaporijjâ

Donetsk

Qırım

Aqyar

Lugansk

Azaq deñizi

Qara deñiz

Rusiye

Belarus

Lehistan

Romaniya

Moldova

İlbav

•

•

Özü

Regionlar içün regional merkezlerniñ adları berilgen

• 1 Muhtar cumhuriyet

qırımtatarca adı	ukraince adı	merkezi	meydanlıq, biñ km2	eali, biñ adam
Qırım Muhtar Cumhuriyeti	Автономна Республіка Крим	Aqmescit	26,1	2033,1

• 24 vilâyet

qırımtatarca adı	ukraince adı	merkezi	meydanlıq, biñ km2	eali, biñ adam
Ades vilâyeti	Одеська область	Ades	33,3	2469,0
Çerkası vilâyeti	Черкаська область	Çerkası	20,9	1402,9
Çernigiv vilâyeti	Чернігівська область	Çernigiv	31,9	1245,3
Çernivtsi vilâyeti	Чернівецька область	Çernivtsi	8,1	922,8
Dnipropetrovsk vilayeti	Дніпропетровська область	Dnipro	31,9	3567,6
Donetsk vilâyeti	Донецька область	Donetsk	26,5	4841,1
Jıtomır vilâyeti	Житомирська область	Jıtomır	29,9	1389,5
Harkiv vilâyeti	Харківська область	Harkiv	31,4	2914,2
Herson vilâyeti	Херсонська область	Herson	28,5	1175,1
Hmelnıtskıy vilâyeti	Хмельницька область	Hmelnıtskıy	20,6	1430,8
İlbav vilâyeti	Львівська область	İlbav	21,8	2626,5
İvano-Frankivsk vilâyeti	Івано-Франківська область	İvano-Frankivsk	13,9	1409,8
Kirovograd vilâyeti	Кіровоградська область	Kropıvnıtskıy	24,6	1133,1
Kıyiv vilâyeti	Київська область	Kıyiv	28,1	1827,9
Lugansk vilâyeti	Луганська область	Lugansk	26,7	2546,2
Mıkolayiv vilâyeti	Миколаївська область	Mıkolayiv	24,6	1264,7
Poltava vilâyeti	Полтавська область	Poltava	28,8	1630,1
Rivne vilâyeti	Рівненська область	Rivne	20,1	1173,3
Sumı vilâyeti	Сумська область	Sumı	23,8	1299,7
Ternopil vilâyeti	Тернопільська область	Ternopil	13,8	1142,4
Vinnıtsâ vilâyeti	Вінницька область	Vinnıtsâ	26,5	1772,4
Volın vilâyeti	Волинська область	Lutsk	20,2	1060,7
Zakarpattâ vilâyeti	Закарпатська область	Ujgorod	12,8	1258,3
Zaporijjâ vilâyeti	Запорізька область	Zaporijjâ	27,2	1929,2

• 2 mahsus statuslı şeer

qırımtatarca adı	ukraince adı	merkezi	meydanlıq, biñ km2	eali, biñ adam
Aqyar	Севастополь	Aqyar	0,9	379,5
Kıyiv	Київ	Kıyiv	0,8	2611,3

Eñ büyük şeerler

Harkiv

Ades

adı	ukraince adı	bulunğan vilâyeti	ealisi (2001)
Kıyiv	Київ	Kıyiv vilâyeti	2,611,327
Harkiv	Харків	Harkiv vilâyeti	1,470,902
Dnipro	Дніпро	Dnipropetrovsk vilâyeti	1,065,008
Ades	Одеса	Ades vilâyeti	1,029,049
Donetsk	Донецьк	Donetsk vilâyeti	1,016,194
Zaporijjâ	Запоріжжя	Zaporijjâ vilâyeti	815,256
İlbav	Львів	İlbav vilâyeti	732,818
Krıvıy Rig	Кривий Ріг	Dnipropetrovsk vilâyeti	668,980
Mıkolayiv	Миколаїв	Mıkolayiv vilâyeti	514,136
Mariupol	Маріуполь	Donetsk vilâyeti	492,176