RIM-66 Standard MR
 | |
| Informacje podstawowe | |
| Inne nazwy |
SM-1MR / SM-2MR |
|---|---|
| Rodzaj systemu |
przeciwlotniczy morski |
| Zwalczane cele |
statki powietrzne |
| Warstwa obrony |
średniego / dalekiego zasięgu |
| Państwo | |
| Producent | |
| Wejście do służby |
1968 |
| Pociski | |
| Rodzaje głowic |
odłamkowa |
| Zasięg |
RIM-66A: 46,25 km |
| Pułap plot. |
RIM-66A: 45 – 15 240 m |
| System | |
| Liczba pocisków |
2, 1 lub wyrzutnie pionowe |
RIM-66 Standard MR – seria amerykańskich morskich rakietowych pocisków przeciwlotniczych średniego zasięgu należących do rodziny pocisków Standard, produkowanych obecnie przez Raytheon. Obejmuje pociski SM-1MR i SM-2MR.
Historia i odmiany
[edytuj | edytuj kod]Prace nad rodziną pokrewnych konstrukcyjnie standardowych pocisków rakietowych podjęto w USA na początku lat 60. Pociski te początkowo powstały w dwóch odmianach: jednostopniowej średniego zasięgu RIM-66 Standard SM-1MR (medium range – średni zasięg), dla zastąpienia pocisków RIM-24 Tartar, oraz dwustopniowej dalekiego zasięgu RIM-67 Standard SM-1ER (extended range – wydłużony zasięg), dla zastąpienia pocisków RIM-2 Terrier[1.1].
SM-1MR
[edytuj | edytuj kod]Pierwsza wersja RIM-66A Standard SM-1MR miała zasięg 46,25 km i pułap zwalczanych celów od 45 do 15 240 metrów (150 – 50 000 stóp)[1.1]. Weszła do służby w 1968 roku, zarówno na nowych okrętach, jak i dostosowanych starszych[1.1].
Ulepszoną wersją była RIM-66B Standard SM-1MR, w której zastosowanie nowego silnika rakietowego o zmiennym ciągu (ang. dual thrust) zwiększyło zasięg o 45% i pułap o 25%[1.1]. Mogła ona zwalczać cele w odległości 67 km i na wysokości 19 050 m (62 500 stóp)[1.1].
SM-2MR
[edytuj | edytuj kod]Drugą zasadniczą wersją pocisku średniego zasięgu była RIM-66C Standard SM-2MR, opracowana pod kątem nowych okrętów wykorzystujących zintegrowany system kierowania obroną powietrzną Aegis. Dzięki optymalizacji trajektorii lotu, zasięg pocisku jeszcze wzrósł i odpowiadał pierwszej wersji pocisku o wydłużonym zasięgu (SM-1ER)[1.2]. Wersja ta może zwalczać cele w odległości 74 km i na wysokości 24 385 m (80 000 stóp)[1.1].
Pocisk ten podlegał dalszym ulepszeniom w ramach poszczególnych serii produkcyjnych (ang. block). Pierwsza wersja Block I (RIM-66C) została wprowadzona w 1979 roku, Block II (RIM-66G/H) w 1984, a Block III (RIM-66L/M) w 1990 roku[2].
SM-2 MR Block 3
[edytuj | edytuj kod]Pocisk przeciwlotniczy i przeciw pociskom samosterującym.
 | |
| Przeznaczenie |
pocisk przeciwlotniczy/ przeciwrakietowy |
|---|---|
| Operacyjność |
od 1981 |
| Długość |
4,41 m |
| Średnica |
34,3 cm |
| Rozpiętość |
1,08 m |
| Masa |
621 kg |
| Napęd |
paliwo stałe |
| Zasięg | |
| Naprowadzanie |
radarowe (RF) + na podczerwień INS (IR) |
| Użytkownicy | |
| USA, Japonia | |
Wersje pocisków SM-2 Medium Range Block III:
- Block III - posiada procesor sygnału bardziej odporny na zagłuszanie elektromagnetyczne, nowy system napędowy i ulepszoną głowicę zbliżeniową-wybuchową mogącą niszczyć małe twarde cele.
- Block IIIA - jest wyposażona w nową głowicę prętową i może niszczyć cele lecące na najniższym pułapie, posiada półaktywne naprowadzanie radarowe (RF).
- Block IIIB - została opracowana w ramach programu Missile Homing Improvement Program (MHIP), i posiada dodatkowo poza naprowadzaniem RF, naprowadzanie na podczerwień IR. Dzięki zastosowaniu dwóch rodzajów naprowadzania pocisk ten jest bardziej odporny na zakłócanie[2].
RGM-66
[edytuj | edytuj kod]Do czasu wdrożenia do produkcji pocisku Harpoon, US Navy nie posiadała pocisków rakietowych klasy woda-woda, stąd na początku lat 70. jako rozwiązanie tymczasowe opracowano pocisk RGM-66D Standard ARM. Był on przeciwradarową odmianą woda-woda, przeznaczoną do zwalczania okrętów i samonaprowadzającą się na emisje radarowe. W tym celu wyposażony został w głowicę poszukującą pokrewnego pocisku lotniczego AGM-78 Standard ARM[3]. Używany był na nielicznych okrętach amerykańskich, przede wszystkim kanonierkach typu Ashville, oraz eksportowych[3]. Powstała również wersja RGM-66E dla wystrzeliwania z wyrzutni rakietotorped ASROC[3]. Prowadzono też prace nad RGM-66F, wyposażoną w aktywne samonaprowadzanie radarowe, ale została ona skasowana w obliczu wprowadzenia pocisków Harpoon[3].
Sayyad-2 / Mehrab
[edytuj | edytuj kod]Przed rewolucją islamską Iran zakupił dwa niszczyciele typu Babr uzbrojone w pociski przeciwlotnicze RIM-66 i w latach 1974–78 Iran nabył 144 pociski RIM-66B[4][a]. Iran zamierzał podjąć ich produkcję, na skutek czego uzyskał część technologii[5]. Po rewolucji Iran zdołał skonstruować na bazie ich konstrukcji pociski przeciwlotnicze Sayyad-2 (SD-2)[5]. Różnią się one zewnętrznie od RIM-66 m.in. kształtem stateczników (prostokątnych ze ściętym z przodu rogiem), również średnica kadłuba została nieco zwiększona (do ok. 380 mm)[5]. Wyróżniane jest kilka wersji, oznaczanych literami (SD-2, 2A, 2C, 2M), lecz brak jest pewnych informacji, czym się różnią[5]. Zasięg szacowany jest na 50 km[5]. Pociski te przede wszystkim wystrzeliwane są z wyrzutni lądowych, w tym czteropojemnikowych na ciężarówce systemu Talash[5].
Pociski te wykorzystywane są także przez irański system rakiet woda-powietrze Mehrab[6].
Zastosowanie
[edytuj | edytuj kod]Japonia zakupiła od USA 24 pocisków SM-2 Block IIIB Tactical STANDARD z odpowiednim oprzyrządowaniem i częściami zamiennymi za łącznie 40 milionów dolarów US. W pociski te są wyposażone niszczyciele rakietowe typu Kongō.
Opis
[edytuj | edytuj kod]Jednostopniowy pocisk na paliwo stałe. Długość wynosi 4470 mm (RIM-66A) lub 4724 mm (B, C). Średnica kadłuba wynosi 343 mm, a rozpiętość brzechw 914 mm[1.1]. Masa pocisku wynosi 578,8 kg (RIM-66A) lub 608,7 kg (B, C)[1.1].
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Według Tomasz Szulc. Irańskie kompleksy przeciwlotnicze dalekiego i średniego zasięgu. „Nowa Technika Wojskowa”. 8/2024. s. 25., Iran kupił pociski w wersji przeciwradiolokacyjnej woda-woda RGM-66D Standard ARM, ale według The Shah’s Sumners., informacja ta pochodzi z lat 80. i jest błędna.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- A fully illustrated guide to Naval Surface-to-Air Missiles. „War Machine”. vol. 6 (64), 1984. (ang.).
- 1 2 Maksymilian Dura. AEGIS - Najlepszy okrętowy system walki na świecie. „Nowa Technika Wojskowa”. Nr 3/2000, s. 56, marzec 2000. Magnum X.
- 1 2 3 4 The Standard Missile Part 1 [online], Naval Gazing, 8 września 2021 (ang.).
- ↑ Tom Cooper, Sirous Ebrahimi, E.R. Hooton: Iraq–Iran naval war. Volume 1: Opening blows September–November 1980. Helion & Company, 2023, s. 17-18, seria: Middle East@War. No.56. ISBN 978-1-804514-13-9. (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 Tomasz Szulc. Irańskie kompleksy przeciwlotnicze dalekiego i średniego zasięgu. „Nowa Technika Wojskowa”. 8/2024, s. 25-27, sierpień 2024. ISSN 1230-1655.
- ↑ Andrij Charuk: Історія іранського флоту “есмінців”. militarnyi.com, 12 lipca 2024. (ukr.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- A fully illustrated guide to Naval Surface-to-Air Missiles. „War Machine”. vol. 6 (64), 1984. Londyn: Orbis Publishing. (ang.).